Sự khác biệt giữa Gyokuro và Sencha là gì? Vì sao phương pháp canh tác ảnh hưởng đến hương vị

Gyokuro và Sencha – hai loại trà xanh Nhật Bản nổi tiếng nhưng lại có hương vị hoàn toàn khác biệt. Bí quyết nằm ở phương pháp che phủ, giúp kiểm soát lượng ánh sáng mà lá trà hấp thụ. Trong khi Gyokuro được che bóng để giữ lại hương vị umami ngọt dịu, Sencha phát triển dưới ánh nắng mặt trời, mang đến vị thanh mát đặc trưng. Cùng Auraleaf khám phá sự khác biệt giữa hai loại trà này và hiểu vì sao phương pháp canh tác ảnh hưởng đến hương vị của chúng!

Sự khác biệt giữa Gyokuro và Sencha

Gyokuro và Sencha đều là những loại trà xanh nổi tiếng của Nhật Bản, nhưng phương pháp canh tác khác nhau đã tạo nên sự khác biệt rõ rệt về hương vị và đặc tính.

Gyokuro được trồng trong môi trường có mái che khoảng ba tuần trước khi thu hoạch. Việc hạn chế ánh sáng mặt trời giúp lá trà duy trì hàm lượng theanine cao – một hợp chất tạo ra vị ngọt và umami đặc trưng. Nhờ vậy, Gyokuro có hương vị đậm đà ngọt ngào và ít chát hơn so với các loại trà xanh thông thường. Ngoài ra, nó còn sở hữu hương thơm tinh tế gọi là mukiko, mang lại trải nghiệm thưởng trà đặc biệt sâu lắng.

Sencha Hữu Cơ Gyokuro - Auraleaf

Ngược lại, Sencha được trồng dưới ánh nắng mặt trời đầy đủ, cho phép lá trà sản sinh nhiều catechin – hợp chất chống oxy hóa có tác dụng tạo vị chát nhẹ. Nhờ vậy, Sencha có hương thơm tươi mát, vị thanh khiết và cân bằng giữa độ chát và hậu ngọt. So với Gyokuro, Sencha mang đến cảm giác sảng khoái và tươi mới hơn khi thưởng thức. 

Tuy nhiên, có một số loại sencha sẽ được trồng che phủ như OG Sencha Premium tại Auraleaf. Và chính sự khác biệt trong phương pháp canh tác đã tạo nên hai phong cách trà hoàn toàn riêng biệt, phù hợp với sở thích đa dạng của người yêu trà.

>>> Mua ngay: Sencha Hữu Cơ Premium

"Cover Cultivation" của Gyokuro là gì?

Canh tác che phủ (cover cultivation) là một phương pháp đặc biệt trong sản xuất trà xanh Nhật Bản, trong đó các cánh đồng trà được che phủ bằng vật liệu chuyên dụng để hạn chế lá trà tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời. Kỹ thuật này làm thay đổi thành phần hóa học của lá trà, giúp tăng cường hương vị umami, giảm vị đắng và tạo ra những lá trà chất lượng cao.

Trong số nhiều loại trà Nhật Bản, ba loại trà được trồng theo phương pháp canh tác che phủ phổ biến nhất là Gyokuro, Tencha (dùng để làm Matcha) và Kabusecha. Khi những nụ trà mới bắt đầu nhú, chúng sẽ được che chắn khỏi ánh sáng để kiểm soát sự phát triển và hương vị của trà:

Gyokuro: Được che phủ trong khoảng 20 ngày, đây là loại trà có thời gian che bóng dài nhất, giúp lá trà giữ được hàm lượng theanine cao, mang lại hương vị ngọt sâu và đậm đà nhất.

Tencha (Matcha): Thời gian che phủ tương tự hoặc ngắn hơn một chút so với Gyokuro, giúp lá trà phát triển với màu xanh đậm giàu chất diệp lục, tạo nên chất lượng matcha thượng hạng. 

Kabusecha: Được che phủ trong thời gian ngắn hơn, từ 7 đến 10 ngày, nên có đặc tính trung hòa giữa Gyokuro và Sencha. kabusecha vẫn giữ được một phần vị umami dịu nhẹ nhưng cũng có độ chát tươi mát hơn.

"Cover Cultivation" của Gyokuro là phương pháp che phủ trà 20–30 ngày trước thu hoạch, giúp tăng umami, giảm đắng và giữ màu xanh đậm. Ảnh - sưu tầm

Lợi ích của việc trồng cây che phủ

Mục đích chính của phương pháp canh tác che phủ là kiểm soát hương vị và chất lượng của lá trà, mang lại những đặc điểm đặc trưng mà các loại trà cao cấp như Gyokuro, Matcha và Kabusecha nổi tiếng.

Tăng cường hương vị umami, giảm vị đắng

Dưới ánh sáng mặt trời, theanine – một loại axit tạo nên hương vị umami của trà – sẽ chuyển hóa thành catechin (tannin), làm cho trà có vị chát và đắng hơn. Tuy nhiên, khi lá trà được che phủ, quá trình này bị hạn chế, giúp giữ lại nhiều theanine, tạo nên hương vị ngọt dịu, đậm đà với hậu vị êm mượt và ít vị chát hơn.

Ảnh hưởng đến hàm lượng caffeine

Caffeine trong lá trà sẽ giảm dần khi tiếp xúc với ánh sáng mặt trời trong thời gian dài. Vì vậy, Gyokuro và Matcha, được làm từ những búp trà non ít tiếp xúc với ánh sáng, có hàm hàm lượng caffeine cao hơn. Điều này không chỉ tạo ra sự tỉnh táo khi uống mà còn làm tăng độ sâu và sự phong phú trong hương vị của trà.

Giữ màu xanh tươi của lá trà

Do quá trình quang hợp bị ức chế, diệp lục trong lá trà ít bị phân hủy, giúp lá giữ được màu xanh tươi sáng. Đây chính là lý do tại sao Matcha có màu xanh rực rỡ, đẹp mắt.Giúp cây trà khỏe mạnh hơn

Việc che phủ cây trà không chỉ giúp kiểm soát hương vị mà còn có nhiều lợi ích khác:

• Ngăn chặn sự phát triển của sâu bệnh, giảm thiểu việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.
• Cách nhiệt và chống sương giá, giúp cây phát triển ổn định trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt.
• Kéo dài mùa thu hoạch, vì lá trà ít bị cứng hơn, giúp người trồng trà có thể chọn thời điểm thu hoạch tối ưu để đảm bảo chất lượng cao nhất.

Bảo quản nơi khô ráo, tránh nắng, pha đúng nhiệt độ để giữ màu xanh tươi. Ảnh - sưu tầm

Phương pháp canh tác che phủ

Nguyên liệu sử dụng để che phủ thường là vải lưới đen, rèm sậy hoặc rơm, được lựa chọn dựa trên khả năng che nắng và độ bền của vật liệu.

Quy trình che phủ Gyokuro và Tencha (Matcha)

• Việc che phủ bắt đầu khi một hoặc hai lá non vừa hé mở.
• Giai đoạn đầu, khu vực trồng trà được che phủ khoảng 70-80% ánh sáng, sau đó tăng lên 95-98% sau một tuần.
• Lá trà sẽ được thu hoạch sau 15-20 ngày kể từ khi bắt đầu che phủ.
• Sau khi thu hoạch, một số vùng còn ủ lá trà trong kho trong vài tháng để giúp hương thơm thấm sâu hơn, tạo ra những lá trà chất lượng cao nhất.

Quy trình che phủ Kabusecha

• Kabusecha là loại trà nằm giữa Gyokuro và Sencha, nên lớp che phủ mỏng hơn Gyokuro, chặn khoảng 70-80% ánh sáng.
• Thời gian che bóng thường ngắn hơn Gyokuro, khoảng 7-10 ngày, giúp kiểm soát mức độ umami và độ chát của trà.

Lịch sử canh tác che phủ

Phương pháp canh tác che phủ là một kỹ thuật đặc trưng của trà Nhật Bản, có lịch sử phát triển lâu đời từ thời kỳ Muromachi (1336–1573).

Ban đầu, người trồng trà không chủ đích phát minh ra Gyokuro hay Tencha mà chỉ đơn giản muốn bảo vệ cây trà khỏi thời tiết lạnh và nóng. Tuy nhiên, qua quá trình quan sát và thử nghiệm, họ nhận ra rằng phương pháp này giúp lá trà phát triển hương vị ngọt dịu hơn, ít đắng chát hơn.

Có thể nói, phương pháp này không chỉ phản ánh sự sáng tạo của người Nhật mà còn thể hiện triết lý hòa hợp với thiên nhiên trong quá trình sản xuất trà suốt nhiều thế kỷ.

Kết Luận

Auraleaf tự hào mang đến những dòng trà chất lượng cao, trong đó có Gyokuro và Sencha – hai loại trà tiêu biểu chịu ảnh hưởng sâu sắc từ phương pháp che phủ. Nếu bạn yêu thích hương vị đậm đà, ngọt dịu của Gyokuro hay sự thanh mát, sảng khoái của Sencha, hãy để Auraleaf đồng hành cùng bạn trên hành trình thưởng trà tinh tế. Liên hệ ngay: 0966 863 698 để khám phá thế giới trà Nhật chính thống!